Wyniki finansowe i osiągnięcia operacyjne

W 2019 roku oczyszczony wynik EBITDA LIFO wyniósł 2,9 mld zł, czyli był o 7,7% niższy niż w 2018 roku. W minionym roku Spółka wypłaciła rekordową dywidendę w wysokości 3 PLN na akcję. Rok 2019 cechował się bardziej wymagającym otoczeniem makroekonomicznym dla prowadzenia działalności rafineryjnej niż rok 2018 oraz przyjęte projekcje strategiczne spółki. Znaczna obniżka cen gazu ziemnego oraz spadek notowań ropy naftowej negatywnie wpłynął na wyniki segmentu wydobywczego.

W 2019 roku Grupa Kapitałowa LOTOS osiągnęła przychody na poziomie 29,5 mld zł. Główna część przychodów pochodziła z działalności rafineryjnej – 97,5%. Odbiorcami produktów Grupy są przede wszystkim klienci krajowi. Na sprzedaż krajową przypadało 81,8% całości przychodów ze sprzedaży.

Wyniki operacyjne Grupy Kapitałowej LOTOS

1,97

mld PLN

zysk operacyjny Grupy Kapitałowej LOTOS za 2019 r.

1,15

mld PLN

zysk netto Grupy Kapitałowej LOTOS w 2019 r.

1,47

mld PLN

zysk operacyjny w segmencie produkcji i handlu

0,49

mld PLN

zysk operacyjny w segmencie wydobywczym

29,49

mld PLN

przychody ze sprzedaży

W 2019 roku przychody ze sprzedaży Grupy Kapitałowej LOTOS ukształtowały się na poziomie 29 493,3 mln zł. Główną ich część stanowiły przychody ze sprzedaży olejów napędowych. Wyniosły one 16 246,8 mln zł (55,1% całości przychodów Grupy). W 2019 roku były one o 8,2% wyższe niż w 2018 roku. Istotną rolę w strukturze przychodów odgrywały także wpływy z tytułu sprzedaży benzyn. Osiągnęły one poziom 4 346,6 mln zł (14,7% przychodów ogółem), przy czym ich wartość była o 2,3% niższa w porównaniu z 2018 rokiem. W 2019 roku 9,0% przychodów Grupy Kapitałowej LOTOS ze sprzedaży przypadało na produkty ciężkie. Wartość ich wyniosła 2 639,7 mln zł (spadek o 15,8% w stosunku do 2018 roku).

W 2019 roku zwiększył się udział sprzedaży krajowej w strukturze przychodów ze sprzedaży Grupy Kapitałowej LOTOS. Wyniosły one 24 121,8 mln zł (81,8% całości przychodów) i wzrosły on 3,7% w porównaniu z poprzednim rokiem.

Struktura asortymentowa przychodów ze sprzedaży Grupy Kapitałowej LOTOS (w mln zł)

  Segment
wydobywczy
Segment
produkcji i handlu
Razem
  2019 2018 2019 2018 2019 2018
Benzyny 4 346,6 4 450,5 4 346,6 4 450,5
Benzyna surowa 936,9 1 157,1 936,9 1 157,1
Oleje napędowe 16 246,8 15 009,3 16 246,8 15 009,3
Paliwo bunkrowe 211,0 201,2 211,0 201,2
Lekki olej opałowy 618,8 640,4 618,8 640,4
Produkty ciężkie 2 639,7 3 133,8 2 639,7 3 133,8
Paliwo lotnicze 1 114,2 1 421,7 1 114,2 1 421,7
Oleje smarowe 291,4 278,5 291,4 278,5
Oleje bazowe 460,1 587,3 460,1 587,3
Gazy płynne 513,0 543,8 513,0 543,8
Ropa naftowa towar 320,8 0,0 320,8
Ropa naftowa produkt 233,9 285,4 233,9 285,4
Gaz ziemny 434,6 661,8 1,0 0,3 435,6 662,1
Frakcja ksylenowa 235,4 250,4 235,4 250,4
Pozostałe produkty, towary i materiały rafineryjne 0,6 338,0 312,7 338,0 313,3
Pozostałe produkty, towary i materiały 8,3 6,6 568,2 530,8 576,5 537,4
Usługi 53,8 48,0 372,8 372,3 426,6 420,3
Efekt rozliczenia rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych 0,0 -131,2 -91,6 -131,2 -91,6
Razem 730,6 1 002,4 28 762,7 29 119,3 29 493,3 30 121,7
Sprzedaż krajowa 8,0 7,0 24 113,8 23 256,0 24 121,8 23 263,0
Sprzedaż zagraniczna 722,6 995,4 4 648,9 5 863,3 5 371,5 6 858,7

Źródło: Spółka

Segment produkcji i handlu

W 2019 roku przychody segmentu produkcji i handlu wyniosły 28 826,2 mln zł i były o 1,2% niższe niż w 2018 roku. Spadek ten był głównie efektem niższego o 1,6% wolumenu sprzedaży segmentu. Średnia cena sprzedaży wynosiła 2 514 zł/t i była o 0,4% wyższa niż w 2018 roku.

Główną ich część stanowiły przychody ze sprzedaży olejów napędowych. Wyniosły one 16 246,8 mln zł i były o 8,2% wyższe niż w 2018 roku. Istotną rolę w strukturze przychodów segmentu odgrywały także wpływy z tytułu sprzedaży benzyn. Ukształtowały się one na poziomie 4 346,6 mln zł, przy czym ich wartość była o 2,3% niższa w porównaniu z 2018 rokiem.

W segmencie produkcji i handlu za 2019 rok Grupa Kapitałowa LOTOS wykazała zysk operacyjny na poziomie 1 474,4,0 mln zł.

Dla wyeliminowania wpływu na wynik operacyjny wyceny zapasów metodą średniej ważonej i tym samym opóźnienia efektów zmian cen ropy naftowej w stosunku do cen wyrobów gotowych standardem zarządczym w sektorze rafineryjnym, jest posługiwanie się wskaźnikiem tzw. EBITDA LIFO. Dodatkowo dla celów zarządczych korygowany jest wynik operacyjny o zdarzania nietypowe/jednorazowe (np. różnice kursowe w działalności operacyjnej, odpisy aktywów).

Wynik EBITDA LIFO oczyszczony z wpływu zdarzeń nietypowych wzrósł o 2,2% w porównaniu z rokiem 2018.Wzrost amortyzacji segmentu produkcji i handlu w 2019 roku był głównie związany z wdrożeniem standardu zawartego w MSSF16 „Leasing”.

Wyniki finansowe segmentu produkcji i handlu (w mln zł)

  2019  2018  2019/2018 
w mln zł w %
Przychody ze sprzedaży 28 826,20 29 171,90 -345,7 -1,20%
Zysk operacyjny EBIT 1 474,70 1 928,70 -454 -23,50%
Amortyzacja 673,1 497,6 175,6 35,30%
EBITDA 2 147,80 2 426,30 -278,5 -11,50%
Efekt LIFO 141,2 -499,9 641,1 -128,30%
Zdarzenia jednorazowe1 -65,2 249,5 -314,7 -126,10%
EBITDA LIFO oczyszczony 2 223,80 2 175,90 47,9 2,20%

Źródło: Spółka

1 W 2019 roku saldo odpisów, rezerw i innych w kwocie 65,2 mln zł. W 2018 roku saldo odpisów, rezerw i innych w kwocie -249,5 mln zł.

Segment wydobywczy

W 2019 roku przychody ze sprzedaży segmentu wydobywczego wyniosły 1 186,7 mln zł, czyli spadły o 277,0 mln zł w porównaniu do 2018 roku. Wynikało to przede wszystkim ze spadku notowań gazu ziemnego (-44,5%) i ropy Brent dtd (-9,8%) na rynkach światowych. Znaczny spadek cen węglowodorów spowodował spadek oczyszczonego wyniku EBITDA LIFO o 287,0 mln zł w porównaniu z poprzednim rokiem.

Wyniki finansowe segmentu wydobywczego (w mln zł)

  2019  2018  2019/2018 
w mln zł w %
Przychody ze sprzedaży 1 186,70 1 463,70 -277,0 -18,90%
Zysk operacyjny EBIT 487,2 1 046,20 -559 -53,40%
Amortyzacja 236,2 225,1 11,1 4,90%
EBITDA 723,4 1 271,30 -547,9 -43,10%
Zdarzenia jednorazowe 2 -93,9 -354,8 260,9 -73,50%
EBITDA oczyszczony 629,5 916,5 -287,0 -31,30%

Źródło: Spółka

2 W 2019 roku saldo odpisów i rezerw w kwocie 93,9 mln zł. W 2018 roku saldo odpisów i rezerw w kwocie 354,8 mln zł.

Aktywa

Wśród głównych pozycji aktywów należy wymienić:

  • Rzeczowe aktywa trwałe o wartości 13 270,8 mln zł (56,0% całości aktywów Grupy). Wartość ich była o 12,6% wyższa niż na koniec 2018 roku. Główną ich część stanowiły aktywa rzeczowe segmentu produkcji i handlu. Wynosiły one 9 638,4 mln zł i wzrosły o 10,2% w ciągu roku, głównie w wyniku zastosowania MSSF 16 oraz w związku z realizacją projektu EFRA. Natomiast rzeczowe aktywa trwałe segmentu wydobywczego wzrosły o 19,3% do poziomu 3 632,4 mln zł (głównie na skutek wzrostu aktywów trwałych związanych ze złożami YME, Sleipner i Utgard w Norwegii, złożami B8 na Morzu Bałtyckim oraz z tytułu zakupu platformy wiertniczej Giant).
  • Zapasy wycenione na 4 854,3 mln zł (20,5% aktywów Grupy). Ich wartość była zbliżona do stanu na koniec 2018 roku.
  • Należności z tytułu dostaw i usług na poziomie 2 609,1 mln zł, czyli 11,0% aktywów. Ich wartość była o 728,7 mln zł wyższa niż rok wcześniej, ich wzrost miał miejsce głównie w handlu krajowym i wynikał przede wszystkim z braku faktoringu.
  • Pozostałe aktywa krótko oraz długoterminowe niższe w sumie o 491,2 mln PLN, co było związane przede wszystkim z gwarancją bankową udzieloną przez Bank BNP Paribas na rzecz Exxon Exploration and Production Norge AS na pokrycie zobowiązań likwidacyjnych Sleipner i zwolnieniem w związku z tym środków z rachunku Escrow.
  • Środki pieniężne i ich ekwiwalenty. Ukształtowały się one na poziomie 1 516,6 mln zł (6,4% aktywów) i były o 424,7 mln zł niższe niż na koniec 2018 roku.

Kapitał własny

12,72

mld PLN

poziom kapitału własnego na koniec 2019 r.

0,68

mld PLN

wzrost stanu kapitału własnego Grupy Kapitałowej LOTOS w stosunku do 2018 r.

56%

udział kapitału własnego w sumie pasywów w 2019 r.

Główne zmiany w pozycjach zobowiązań:

+383,2

mln PLN

wzrost stanu pozostałych zobowiązań i rezerw (głównie składające się z zobowiązań inwestycyjnych oraz z tytułu akcyzy, opłaty paliwowej i VAT)

-348,2

mln PLN

wzrost stanu zobowiązań z tytułu podatku dochodowego

+27,1

mln PLN

wzrost poziomu zobowiązań z tytułu dostaw i usług

-532,4

mln PLN

spadek stanu kredytów, pożyczek, obligacji oraz zobowiązań z tytułu leasingu finansowego głównie na skutek spłaty części kredytów inwestycyjnych jednostki dominującej, równocześnie nastąpiła spłata części kredytów m.in. inwestycyjnych na Program 10+ w Grupie LOTOS S.A., na finansowanie zakupu stacji paliw w LOTOS Paliwa, na zakup platformy w SPV Baltic Sp. Z o.o. oraz kredytu na refinansowanie i finansowanie zapasów

W 2019 roku dług finansowy Grupy Kapitałowej LOTOS osiągnął poziom 4 416,4 mln zł i był wyższy o 532,4 mln zł od długu finansowego na koniec grudnia 2018 roku, głównie na skutek wdrożenia standardu „Leasing” zawartego w MSSF 16. Wskaźnik relacji długu finansowego skorygowanego o wolną gotówkę do kapitału własnego wyniósł 22,8% (w tym zobowiązania leasingowe to 10,0% kapitału własnego) i wzrósł się o 6,6 p.p. w stosunku do stanu na dzień 31 grudnia 2018 roku. Dług netto wyniósł 2 899,8 mln zł. Wskaźnik relacji długu netto do oczyszczonej EBITDA LIFO na 31 grudnia 2019 roku wyniósł 1,0x, z tego 0,4x stanowiły zobowiązania z tytułu leasingu finansowego.

Zadłużenie

4,41

mld PLN

dług finansowy Grupy Kapitałowej LOTOS pod koniec 2019 r.

532,4

mln PLN

wzrost długu finansowego Grupy Kapitałowej LOTOS w stosunku do 2018 r.

2,90

mld PLN

dług finansowy netto na koniec 2019 r.

Na dzień 31 grudnia 2019 roku, stan środków pieniężnych w Grupie Kapitałowej LOTOS, uwzględniający zadłużenie na w rachunkach bieżących, wyniósł 1 516,6 mln zł. W ciągu 2019 roku przepływy pieniężne netto pomniejszyły stan środków pieniężnych i ich ekwiwalentów o 421,7 mln zł, przy czym:

  • Z działalności operacyjnej Grupa Kapitałowa LOTOS wygenerowała 2 130,2 mln zł dodatnich przepływów pieniężnych głównie w związku z wypracowanym zyskiem netto powiększonym o amortyzację, podatek dochodowy wzrost stanu rezerw, pomniejszonym o wzrost stanu należności z tytułu dostaw i usług związany z brakiem faktoringu w 2019 roku.
  • Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej wyniosły -407,9 mln zł i obejmowały przede wszystkim wydatki z tytułu realizacji kluczowych rozwojowych projektów inwestycyjnych, w szczególności projektu EFRA, związanych z wydobyciem zasobów ropy naftowej i gazu ze złóż norweskich i bałtyckich. Uwzględniały także zwolnione środki na rachunku Escrow na likwidację złoża Sleipner.
  • Ujemne saldo przepływów pieniężnych z działalności finansowej w kwocie -2 141,2 mln zł, wynikało głównie z ujemnego salda wpływów z tytułu zaciągniętych kredytów, wydatków z tytułu spłaty kredytów (kredytu GL S.A. na finansowanie zapasów i inwestycyjnego na Program 10+; kredytu Inwestycyjnego LOTOS Asfalt) i pożyczek oraz zapłaconych odsetek, wypłaconej dywidendy i płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu.

1,52

mld PLN

stan środków pieniężnych w Grupie Kapitałowej LOTOS uwzględniający zadłużenie w rachunkach bieżących pod koniec 2019 r.

2,13

mld PLN

dodatnie przepływy pieniężne z działalności operacyjnej wygenerowane w 2019 r.

-0,41

mld PLN

ujemne przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej wygenerowane w 2019 r.

-2,14

mld PLN

ujemne przepływy pieniężne z działalności finansowej

W 2019 roku Grupa Kapitałowa LOTOS poniosła nakłady inwestycyjne w kwocie 1 024,7 mln zł, z czego największą pozycję stanowiły nakłady związane z projektem instalacji opóźnionego koksowania (Projekt EFRA), wydobyciem zasobów ropy naftowej i gazu ziemnego, dotyczące głównie złóż B8 na Morzu Bałtyckim, Sleipner oraz YME na Norweskim Szelfie Kontynentalnym.

Nakłady inwestycyjne Grupy Kapitałowej LOTOS poniesione na kluczowe projekty w 2019 roku (w mln zł)

Segment Produkcji i Handlu  Segment Wydobywczy
Projekt w mln PLN Projekt w mln PLN
EFRA 134,2 Złoże B8 140,4
Rozwój sieci stacji paliw 96,0 Norwegia Sleipner 46,5
Węzeł Odzysku Wodoru (WOW) 26,0 Norwegia Heimdal 36,8
Pozostałe 139,0 Norwegia YME 291,1
    Platforma Giant 55,6
    Pozostałe 59,1
Razem 395,2 Razem 629,5

Źródło: Spółka